مطالعه و بررسی پدیده Genomic imprinting با آزمایش روی موش در اوایل دهه 1980 شروع شد و معلوم شد كه برای تكوین و رشد طبیعی رویان شركت هر دو ژنوم پدری و مادری لازم است .

در این آزمایشات مشاهده شد كه اكثریت جنین های parthenogenones یا gynogenones (دارای دو كپی مادری) و جنین androgenones (دارای دو كپی ژنوم پدری ) قبل از مرحله لانه گزینی از بین می رفتند و تعداد اندكی كه تا مراحل بعد از لانه گزینی می ماندند كه در جنین gynogentic رشد جنینی بهتر از لایه های جنینی (ovarin teratoma =  drmoied cysts) صورت می گیرد در حالیكه در جنین androgenones بر عكس رشد لایه های جنینی بهتر بودHydatiform mole)) 80 ژن شناسایی شده در این بررسی هادر موش و انسان بیشتر در رشد جنین و لایه ها جنینی یا جفت نقش داشته اند و به دلیل وجود این ژنها هیچ پستاندار پارتوژنز وجود ندارد.

برای شناسایی این ژنها از روش early gene knock out استفاده شد . یعنی در برای یك ژن خاص در هر لقاح یا آلل پدری حذف می شد یا آلل مادری و اثر آنرا روی جنین بررسی می كردند مثلا در مورد ژن IGF2 (Insulin growth factorII) وقتی كروموزم مادری حذف شد هیچ ایراد فتوتیپی در جنین ظاهر نشد ولی با حذف كروموزوم پدری فتوتیپ مشخص شامل كاهش وزن جنین (%65) و جفت كوچكتر (% 60) و در پی آن نابودی جنین دیده شد این مشاهدات به راحتی معلوم می كند كه فقط آلل پدری IGF2 بیان می شود نه مادری و موجب رشد جنین و انتقال غذا به آن می شود.

یا ژنIGFR2  Insulin growth factorII reccptor)) كه بیان مادری دارد و در جنین و جفت موجب كاهش گردش IGF2 می شود و knock out كردن آن موجب افزایش اندازه جفت و جنین (%140) می شود این مشاهدات ثابت كرد كه ژنهای پدری تمایل به افزایش رشد جنینی و همچنین انتقال تغذیه از مادر به جنین می شود ولی بیان ژنهای مادری به محدود كردن رشد جنین دارد و تمایل متفاوت والدین به نظریهparental cofelict  معروف است وبه evolutionary fitness of their genes بر می گردد.

با این اوصاف ژنوم پدری و مادری برابر نیستند و در صورت تركیب این دو ژنوم و بیان درست آنها جنین نرمال ایجاد می شود.

اولین ژن imprint كلون شده انسانی ژن IGF2R روی كروموزوم 17 بود و بعد ژن IGF2 .

80 درصد این ژنها بصورت خوشه ای هستند و كنترل یك خوشه بصورت هماهنگ و توسط یك مركز انجام می گیرد دو خوشه اصلی در انسان شامل :

ـ ناحیه ای به اندازه 1kb در موقعیت 11p5.5 شامل 8 ژن علامت گذاری شده معروف به ناحیه Bws.

ـ ناحیه ای به اندازه 2.2mb در موقعیت 15g11-13 شامل 10 ژن كه معروف به ناحیهَُ  pws. اكثریت این ژنها اتوزومی هستند و برخی وابسته به X رفتار متفاوت سندرم ترمز نیز ژن وابسته به جنس XIST را در رده این ژنها قرار می دهد.

در گوسفند یك ژن بنام CLPG مسوول ایجاد ماهیچه با چربی كم است و این فنوتیپ نیز فقط هنگامی ظهور می كند كه آلل مربوطه روی كروموزوم 18 پدری به ارث برسد.

نوشته شده در تاریخ دوشنبه 11 دی 1391    | توسط: والیده سلحشور    | طبقه بندی: آموزش ژنتیک کلاسیک، ژنتیک پزشکی،     | نظرات()